ANTSIRABE

74

Tanan-dehibe faha-3 lehibe indrindra eto Madagasikara, nrenivohitry ny faritra Vakinankaratra, nanomboka ny taona 1903, ary manana mponina miisa 226.000 (fanisana 2011) tombanana ho 307.102 kosa ny taona 2017. Misy boriborintany 02, dia ANTSIRABE I sy ANTSIRABE II, manana fokontany 60. Ny renirano Mania no mamaritra ny Atsimo, ary ny tendrombohitr’Ankaratra kosa ny Avaratra.
Toe-tany : manana nofontany volkanika tsara ho an’ny famokarana ara-pambolena, ary mampalaza an’Antsirabe ny famokarana karaoty, ovy, poara, laisoa, paoma, paiso, kaki, sns… manan-karena amin’ny rano, loharano sy farihy betsaka Antsirabe, ary ny nofon-tany dia manana tahan-tsira mineraly ambony, ka io no nahatonga ny anarany hoe: ANTSIRABE.
Io no tanana mangatsiaka indrindra eto amintsika, mahatratra aotra degre selsioisy mihitsy ny maripana amin’ny vaninandro ririnina. Io koa no tanana renivohitry ny « pousse-pousse », izy no tanana ahitana izany betsaka indrindra.
Tsy sarotra ho azy ny resaka fitaterana satria manana ny lalam-pirenena fahafito (Rn7) mampifandray azy amin’Antananarivo sy Fianarantsoa. RN mankany Morondava. Misy ny seranam-piaramanidina, ary misy lalamby TA ihany koa, saingy misedra olana izany ka tsy mandeha intsony amin’izao fotoana.
Ny taonjato faha-XI no efa nahitana soritra fifampivarotana tamin’ny sinoa sy ny avy amin’ny firenen’ny Golf Persique, teto amintsika. Saingy ny taonjato fahaXII sy XIII vao tafiditra tao Antsirabe izany fifampivarotana izany, tao Ambohimanambola raha ny marimarina kokoa.
Ny taona 1968 kosa no fantatra fa nisy norveziana nipetraka voalohany tao: ny pastora BORGEN, raha nahita voalohany ny fisian’ny ranomafana tao. Efa nisy fitrandrahana « soufre» sy « chaux » anefa taloha kelin’io, izay nanintona ny mponina tamin’ny faritra manodidina hitady asa tao.
Ny taona 1880, dia nahitana karan-doha ana hippopotames ireny tany anaty mantsabory na « marecages » manodidina ny Vakinankaratra, niaraka tamin’ny taolany marobe. Nahasarika ireo mpikaroka eoropeana na panteologues izany seho izany, ka nampirodorodo azy ireo nankaty. Nitatra anefa ny zavatra hita, ka mbola nahitana dian’ny taolam-balo na « fossiles » an’ireny antsoina hoe aepyornis na vorona elefanta ireny.
Ny filoham-pirenen’i Burkina Faso teo aloha Thomas SANKARA koa dia efa nitoetra tao Antsirabe, fony izy nianatra tao amin’ny ACADEMIE MILITAIRE-ANTSIRABE.
Tantara iray mampiavaka an’Antsirabe ny nipetrahan’ny Mpanjaka marokanina MOHAMED V sy ny vady aman-janany tao. Nalefa sesintany taty Madagasikara izy ireo ny taona 1953. Io hôtel des thermes io no nipetrahany tamin’izany, niaraka tamin’ny zanany lahy Printsy HASSAN II, izay voatondro hisolo ny Mpanjaka.
Toerana iray anisan’ny mahasarika mpizahatany maro ANTSIRABE, anisan’ny mahasarika izany ny fananany toeram-pitsangatsanganana maro, raha tsy hilaza afa-tsy ny fananany ranomafana voajanahary eo an-tampon-tanàna sy ny ao Betafo (22 km), ao koa ireo farihy mahafinaritra sady manan-tantara toa an’i Tritriva (17 km), Andraikiba 7 km, Andranobe 8km, ny vohitr’Ibity 30 km, sy ny maro hafa.

Nalaina tao amin’ny Tantaran’i Madagasikara